Attention pozwala spojrzeć na skuteczność reklamy z innej perspektywy: pokazuje, czy i jak mocno angażuje ona odbiorcę. Nie przesądza jednak o wynikach kampanii, dlatego nie może zastąpić takich miar jak zasięg, sprzedaż czy ROI. Raport „Uwaga! Attention wkracza w kolejny etap. Co mówi rynek?”, przygotowany przez Grupę Roboczą Badania IAB Polska, pokazuje, jak przedstawiciele branży reklamowej oceniają możliwości wykorzystania tej metryki i jakie bariery stoją na drodze do jej szerszego zastosowania. Autorami publikacji są Katarzyna Kabiesz i Marcin Nietrzebka.
Z badania wynika, że dalszy rozwój Attention wymaga przede wszystkim uporządkowania zasad pomiaru. Branża potrzebuje wspólnej definicji, metod pozwalających porównywać wyniki oraz danych, które potwierdzą związek między uwagą odbiorców a efektami biznesowymi.
Widoczność nie gwarantuje uwagi
Jednym z głównych wyzwań związanych z Attention jest brak jednolitej definicji tego pojęcia. Dostawcy stosują różne metody pomiaru – od badań eye-trackingowych po modele predykcyjne wykorzystujące sztuczną inteligencję. W rezultacie wyniki prezentowane przez poszczególne firmy nie zawsze są porównywalne. Choć posługują się tą samą nazwą, mogą mierzyć uwagę w zupełnie inny sposób.
Attention nie należy również utożsamiać z Viewability. Fakt, że reklama była widoczna na ekranie, nie oznacza jeszcze, że odbiorca ją zauważył lub przetworzył. Rozbieżności w definicjach utrudniają rzetelną ocenę kampanii i porównywanie jej efektywności. Dlatego uporządkowanie zasad pomiaru jest niezbędne do wypracowania standardu, któremu zaufają wszyscy uczestnicy rynku.
Eksperci są natomiast zgodni co do tego, że Attention powinno uzupełniać dotychczasowe wskaźniki, a nie je zastępować. W mediaplanach może pojawić się jako dodatkowa pozycja, obok kosztu i zasięgu, dostarczając informacji o jakości kontaktu z reklamą. Trzeba jednak pamiętać, że nawet wysoki poziom uwagi nie przesądza o wartości danej powierzchni reklamowej, jeśli jej koszt jest zbyt duży lub nie pozwala dotrzeć do odpowiednio szerokiej grupy odbiorców.
Zdaniem ekspertów metryka ta znajduje największe zastosowanie w kampaniach wizerunkowych, zwłaszcza w działaniach wideo i na górnym etapie lejka zakupowego. Pozwala lepiej ocenić, czy reklama miała szansę przyciągnąć uwagę odbiorcy i wesprzeć budowanie świadomości marki. Jej wykorzystanie jest natomiast mniej uzasadnione w kampaniach, których głównym celem jest szybkie pozyskanie kliknięcia lub konwersji.
Pomiar uwagi może również pomóc w ocenie jakości powierzchni reklamowych. Ma to szczególne znaczenie w obliczu problemów z częścią internetowego inwentarza, w tym obecności farm linków i stron tworzonych przede wszystkim z myślą o zarabianiu na wyświetlaniu reklam. W takich warunkach sama liczba odsłon nie wystarcza, aby ocenić rzeczywistą wartość kontaktu z odbiorcą.
Wysoki wynik Attention nie zawsze oznacza pozytywne doświadczenie użytkownika. Uwagę można przyciągnąć również za pomocą agresywnych formatów reklamowych, które zasłaniają treść lub utrudniają korzystanie ze strony. Choć mogą skutecznie skupiać wzrok odbiorcy, często wywołują irytację i negatywnie wpływają na wizerunek reklamowanej marki. Dlatego oceniając kampanię, należy brać pod uwagę nie tylko to, ile uwagi udało się zdobyć, lecz także w jaki sposób ją pozyskano.
Wspólne zasady to dopiero początek
Jedną z najważniejszych barier we wdrażaniu Attention pozostaje brak wystarczających dowodów na bezpośredni wpływ tej metryki na wyniki biznesowe. Część ekspertów dostrzega związek między poziomem uwagi a zapamiętywaniem reklamy czy budowaniem marki. Reklamodawcy oczekują jednak konkretniejszych danych, które potwierdzą, że większa uwaga przekłada się na lepsze rezultaty kampanii. Dlatego raport wskazuje na potrzebę opracowania rynkowych studiów przypadku, pokazujących zależności między Attention a wskaźnikami psychologicznymi i sprzedażowymi.
Kolejnym wyzwaniem są koszty. Pomiar uwagi wymaga zastosowania metod wykraczających poza standardową analizę danych dotyczących emisji reklam. Wykorzystanie technik biometrycznych, takich jak eye-tracking, wiąże się z dodatkowymi wydatkami. Wydawcy obawiają się, że obciążą one ich marże, natomiast reklamodawcy oczekują rzetelnych danych, które pozwolą im ocenić wartość kupowanych powierzchni reklamowych.
Różnice w oczekiwaniach dobrze obrazuje wypowiedź jednego z przedstawicieli agencji. Zwrócił on uwagę, że kupujący mogliby oczekiwać bardzo wysokiego poziomu uwagi przy dopłacie wynoszącej około 10 proc., podczas gdy wydawcy mogliby uznać za uzasadnione znacznie wyższe stawki. Nie jest to jednak obowiązujący cennik, lecz przykład pokazujący skalę rozbieżności między stronami rynku. Bez uzgodnienia zasad finansowania trudno będzie przejść od dyskusji do powszechnego stosowania tej metryki.
Eksperci zwracają również uwagę, że rozwiązań stosowanych za granicą nie można bezpośrednio przenosić na polski rynek. Różnice dotyczą zarówno układu powierzchni reklamowych i specyfiki lokalnych serwisów, jak i nawyków odbiorców. Z tego względu dane z Wielkiej Brytanii czy Stanów Zjednoczonych nie powinny być traktowane jako uniwersalny punkt odniesienia. Konieczne jest opracowanie lokalnych benchmarków oraz przeprowadzenie niezależnego badania założycielskiego, które pozwoli oceniać uwagę w warunkach charakterystycznych dla Polski.
Istotnym elementem wiarygodności pomiaru jest także jego niezależność. Zdaniem uczestników badania podmiot sprzedający powierzchnię reklamową nie powinien samodzielnie oceniać jej jakości. Dotyczy to zarówno wydawców opracowujących własne wskaźniki, jak i globalnych platform raportujących wyniki dotyczące własnego inwentarza. Zaufanie do Attention wymaga przejrzystych metodologii, zewnętrznej weryfikacji oraz rozwiązań akceptowanych przez obie strony transakcji – kupujących i sprzedających.
Rolę koordynatora prac nad wspólnym standardem uczestnicy badania najczęściej przypisują IAB Polska. Organizacja mogłaby odpowiadać za wypracowanie katalogu metryk i zasad pomiaru, współpracując z innymi podmiotami branżowymi, takimi jak POR, IAA Polska i SAR. Według badanych osiągnięcie pełnej dojrzałości rynku w obszarze Attention może potrwać od dwóch do trzech lat. Pierwszym krokiem powinno być jednak zbudowanie zaufania do tej metryki i wykazanie, w jakich sytuacjach rzeczywiście wspiera podejmowanie lepszych decyzji.
O badaniu:
Badanie przeprowadziła Grupa Robocza Badania IAB Polska jako pogłębienie wcześniejszego badania ilościowego. W maju, czerwcu i lipcu 2026 roku zrealizowano 22 indywidualne wywiady pogłębione (IDI), trwające około 60 minut. Wzięło w nich udział 10 przedstawicieli reklamodawców, 5 reprezentantów agencji i domów mediowych, 5 wydawców oraz 2 przedstawicieli globalnych platform technologicznych. Badanie ma charakter jakościowy, a jego wyniki nie są reprezentatywne dla całego rynku.


